Khám Phá Trải Nghiệm

Post Page Advertisement [Top]


DẠY CON LỰA CHỌN: LÀ NGƯỜI BỎ CUỘC, CẮM TRẠI HAY LEO NÚI.

Mọi người nghe nói nhiều về sự quan trọng của chỉ số Trí tuệ IQ, cảm xúc EQ. Tuy nhiên gần đây nhất đã xuất hiện sự lượng hoá về phẩm chất cao cấp bản lĩnh sống của con người, đó là chỉ số Vượt khó AQ - Adversity Quotient.

Tại sao 1 số người trở nên xuất chúng, rất thành công, trong khi những người khác lại nản lòng, thất bại cho dù họ cùng đều có thừa thông minh hoặc tư cách tốt?

Điểm khác nhau giữa họ chính là sự chênh lệch về AQ. IQ và EQ không đủ để quyết định sự thành công của con người nếu thiếu đi lòng can trường và ý chí tiến thủ.

Cuộc đời cũng giống như hành trình leo núi, bạn chỉ có thể thực hiện được bằng cách nỗ lực không ngừng để leo lên, thậm chí đôi khi phải bằng từng bước tiến chậm chạp, đau đớn nối tiếp nhau. Chỉ số vượt khó - AQ của bạn quyết định liệu bạn sẽ đứng vững vàng và chắc chắn, tiếp tục phát triển ngay cả khi phải đối mặt với khó khăn, hay bạn sẽ bị tê liệt hoặc thất bại.

Lạc quan là không đủ, biết giải quyết khó khăn quan trọng hơn rất nhiều. Đó là những năng lực :
- Xoay chuyển cục diện,
- Đảo ngược tình thế,
- Vượt lên nghịch cảnh
- Tìm được lối ra
Chính vì vậy, chỉ số AQ còn được tôn vinh là "chỉ số anh hùng"

"Đừng bao giờ đánh giá độ cao của một ngọn núi cho đến khi bạn đặt chân được đến đỉnh. Khi đó bạn sẽ nhận thấy nó thấp đến chừng nào." Phần thưởng dành cho người chiến thắng sự chinh phục không hề nhỏ, do chính tự bản thân lĩnh hội được. Sức mạnh được xây dựng không chỉ bởi thuần thục các khả năng mà còn chính bởi bản lĩnh và lòng tự tin mà chỉ bằng cách thức chinh phục này có được.

Trên cuộc hành trình leo núi, chúng ta sẽ thấy có 3 loại người:
1. Người Bỏ cuộc: phớt lờ, ngụy tạo, hoặc từ bỏ động lực cốt lõi của con người là tiến lên.Người Bỏ cuộc thường có cuộc sống thỏa hiệp. Họ từ bỏ ước mơ và lựa chọn những gì mà họ cho là con đường bằng phẳng, dễ dàng hơn nên họ thường cảm thấy cay đắng, phiền muộn, và tê liệt về cảm xúc.Người Bỏ cuộc thường sử dụng ngôn ngữ tiêu cực. Họ nhanh chóng tìm ra những lý do giải thích tại sao mọi việc không thể giải quyết được.Người Bỏ cuộc ít hoặc không có khả năng đương đầu với khó khăn.

2. Người Cắm trại: chỉ đi đến một mức độ nhất định mặc dù họ có thể thành công khi đến được vùng đất cắm trại, nhưng họ không thể duy trì thành công nếu không tiếp tục tiến lên.
Người Cắm trại có cuộc sống thỏa hiệp, chỉ khác nhau ở mức độ thỏa hiệp. Họ thường cảm thấy khá hài lòng khi so sánh giữa việc hy sinh những gì có thể đạt được với việc bám lấy cái ảo tưởng là sẽ giữ được những gì đang có. Họ thường cảm thấy đúng đắn khi ngừng leo núi để thưởng thức thành quả lao động của mình. Sự thỏa hiệp bén rễ trong ngôn ngữ của người Cắm trại. Họ luôn tìm ra những lời giải thích rất hợp lý về nguyên nhân tại sao chuyến hành trình leo núi không như những gì người ta thường ca ngợi. Người Cắm trại hành động dựa trên niềm tin rằng sau một số năm hoặc một số nỗ lực nhất định, thì cuộc đời sẽ hầu như không còn khó khăn nữa.
3. Người Leo núi: là những người trung thành với hành trình đi lên suốt đời.
Chỉ có người Leo núi là có một cuộc sống thực sự. Họ ý thức được sâu sắc về mục đích của mình và dành đam mê cho những việc mình làm. Dù biết rằng leo lên đến đỉnh là một điều khó thực hiện, nhưng người Leo núi không bao giờ quên đó mới chính là mục đích chuyến đi của mình.
Ngôn ngữ của người Leo núi luôn chứa đựng những điều có thể tràn đầy tiềm năng. Người Leo núi nói về những gì có thể làm được và làm như thế nào. Họ nói về hành động, và thiếu kiên nhẫn với những lời nói không ủng hộ hành động đi đôi với việc làm.
Đối với người Leo núi, khó khăn không phải là điều gì xa lạ. Họ luôn phải đối mặt và vượt qua vô vàn nghịch cảnh.
Trong cuộc sống, chúng ta không có quyền từ chối sự khó khăn và bất trắc. Chỉ có một lựa chọn duy nhất là đáp ứng và chiến thắng chúng. Chính vì vậy, tố chất trở thành Người leo núi là sự ưu việt để hướng tới thành công. Nó giúp trang bị và tăng cường cho chúng ta:
- Tính cạnh tranh
- Năng suất
- Khả năng sáng tạo
- Động lực
- Chấp nhận rủi ro
- Cải thiện bản thân
- Sự bền bỉ
- Khả năng học hỏi
- Đón nhận thay đổi
- Sự kiên cường, chiến thắng căng thẳng, áp lực, thất bại.
Người Leo núi biết rằng mình sẽ nhận được nhiều phần thưởng có tính chất lợi ích lâu dài. Họ biết đi từng bước nhỏ để giúp trở thành những bước tiến lớn đạt tới sự thành công. Người Leo núi biết nắm lấy và không hề sợ hãi những thử thách mà họ chắc chắn gặp phải. Họ năng nổ, có động lực mạnh mẽ, luôn cố gắng phấn đấu để đạt mức tối đa mà họ có thể làm được trong cuộc sống.
Người Leo núi với những phẩm chất của mình trở thành người có khả năng tạo xu hướng làm cho mọi việc xảy ra được. Vai trò của họ trở thành quan trọng và có tính chất tiên phong, thúc đẩy sự phát triển.
Nguyên tắc của người Leo núi giống với nguyên tắc Kaizan của người Nhật. Họ không giữ nguyên một danh hiệu, vị trí cụ thể nào, bởi vì họ không ngừng tìm kiếm những cách thức mới để phát triển bản thân và đóng góp cho xã hội.
Hởi sẽ có bài viết về nguyên tắc Kaizan - cực kỳ hay đó ạ, nguyên tắc này được biết đến và áp dụng rất rộng rãi, đặc biệt những tổ chức, mô hình muốn vươn đến sự hiệu quả và vượt trội.
Trang bị phẩm chất Vượt khó, hay nói cách khác là lòng can trường, bản lĩnh sống cho con cái là điều cần thiết đối với bất cứ phụ huynh nào. Nó giúp con áp dụng mọi mặt trong cuộc sống, từ ứng xử, học tập, làm việc, thậm chí bệnh tật, khó khăn, tới đam mê, ước vọng ...
Để làm được điều đó, chúng ta phải tìm hiểu rất cặn kẽ. Bài viết này của Hởi chỉ có tính chất giới thiệu, khơi gợi. Còn cụ thể thế nào, tuỳ thuộc vào nhu cầu, nhận thức và khả năng của các bố mẹ.
Trong các nghiên cứu về tâm lý trẻ nhỏ, đã thấy rằng phản ứng của các bé gái rất khác với bé trai trước lời phê phán của người khác dành cho mình. Bé gái thường phải nhận những lời phê phán có tính ấn định, kiểu như "Con/cháu/em không giỏi toán cho lắm" trước kết quả không tốt của học tập. Còn với các bé trai thì cùng với kết quả đó, nhận định, nhận xét có tính tạm thời là "Con/cháu/em không chịu chú ý nghe giảng" . Do đó các bé gái dần học cách quy kết đó, và cảm nhận cho mình sự thất bại có tính bền vững, không thay đổi được. Còn các bé trai thì nhìn nhận vấn đề khác hơn, chỉ là do thiếu động lực.
Khi dần lớn lên, với cách thức giáo dục, nhìn nhận xã hội đó, phản ứng đối với nghịch cảnh, nữ giới thường lý giải là do lỗi của bản thân mình và không thay đổi được, ví dụ như do khả năng giới tính kém cỏi, tố chất không thông minh của mình .... Trong khi đó, nam giới thường quy kết thất bại cho những lý do tạm thời như "mình vẫn chưa cố gắng đủ", "vì may mắn chưa đến với mình, hãy thử tiếp" .... Chính vì thế, xã hội gần như mặc định sự thành công là một thiên hướng, lợi thế của đàn ông.
Đây là một ví dụ nhỏ để thấy sự ảnh hưởng của môi trường giáo dục tác động đến khả năng đối diện với nghịch cảnh. Nếu giáo dục đúng, chúng ta hoàn toàn có thể xây dựng cho con nền móng AQ đúng đắn và vững chắc.
Câu danh ngôn dưới đây của Orison Marden sẽ thay lời muốn gửi tới các bậc phụ huynh của Hởi về trách nhiệm khai phá và xây dựng những năng lực và phẩm chất quyết định sự thành công cho các con. Đó cũng là một con đường dài và không hề dễ dàng. Chúc mọi người thành công nhé ạ 😊
“Ẩn sâu bên trong mỗi con người là những quyền năng chưa được khai phá; đó là những quyền năng sẽ khiến bản thân họ ngạc nhiên và chưa bao giờ nghĩ rằng mình sẽ có được; nhưng đó là những sức mạnh mà nếu được đánh thức và biến thành hành động thì sẽ có thể thay đổi cả cuộc đời họ” - Orison Marden.
From Pham Trang.

No comments:

Post a Comment

Bottom Ad [Post Page]